Woordenlijst

alkalisch

Het water in het Tanganyikameer is alkalisch of basisch, wat wil zeggen dat de pH (zuurgraad) hoger is dan 7 (neutraal). Lager dan 7 is 'zuur' water. De pH-water in een Tanganyika-aquarium ligt idealiter tussen de 8 en de 8,5.

artemia

Artemia zijn pekelkreeftjes, die in de zoutmeren in de Verenigde Staten leven. De eitjes daarvan hebben de prettige eigenschap dat ze heel lang houdbaar zijn en als ze uitkomen hoogwaardig voedsel leveren voor jonge visjes. (de larfjes (Artemia-naupliën) zijn piepklein). Nog een voordeel is dat ze bewegen, zodat jonge visjes er instinctief naar happen.
Ze zijn eenvoudig zelf te kweken. De eitjes zijn te koop bij de aquariumspeciaalzaak.
Ze worden gekweekt door een liter water met daarin een flinke eetlepel zeezout opgelost te voorzien van een mespuntje eitjes. Hang een luchtsteentje erbij. Na 24-48 uur bij 20 graden zwemmen er allerlei kleine Artemia rond. [lees meer]

aufwuchs

Naar het Duitse "Aufwuchs", dat 'opgroei' betekent. met Aufwuchs wordt de laag algen bedoeld die op stenen groeit in de bovenste 10 meter van het Tanganyikameer. Tussen deze algen leven tal van kleine diertjes. Een aantal vissoorten, zoals Tropheus en Eretmodus heeft zich gespecialiseerd in het afgrazen van deze laag. Door de grote hoeveelheid licht groeien deze algen juist op deze diepte. In de diepere delen vindt men steeds meer sediment tussen de algbegroeiing.

biologisch filter

Een filter dat vaak buiten het aquarium staat en een flinke inhoud heeft. Door een groot filtrerend oppervlak kunnen er veel micro-organismen in huizen die de schadelijke stoffen uit het aquariumwater omzetten in minder giftige verbindingen.

biparentale muilbroeder

bij deze dieren nemen beide ouderdieren aan de (muil)broedzorg deel. Meestal wordt het eerste deel van de broedperiode het legsel door de vrouw verzorgd, de man neemt dan de laatste dagen/weken voor zijn rekening.

bloat

ziekte, ook bekend onder de namen: "Malawi bloat", "schommelziekte" en "Tropheusziekte". De laatste naam omdat Tropheus-soorten hier gevoelig voor zijn. Het kan veroorzaakt worden door verkeerd voederen of stress. De vissen krijgen spijsverteringsproblemen en hangen (soms donker gekleurd en) schommelend in een hoekje. Ze hebben vaak witte ontlasting en kunnen binnen 24 uur sterven. Door de spijsverteringsproblemen kunnen zgn. flagellaten de darmen koloniseren. Deze kunnen bestreden worden door middel van Sera Bactopur-Direct of Aquafuran (beiden op basis van nifurpirinol). In hardnekkige gevallen kan (liefst niet te vaak) een middel op basis van dimetridazole of metronidazol worden gebruikt, maar het schijnt dat deze nierschade en steriliteit (ze kunnen zich niet meer voortplanten) kunnen veroorzaken. Lees meer »»

cyclops

Roeipootkreeftjes, tot enkele mm. groot, niet te verwarren met watervlooien (Daphnia), die algemeen in zoet water voorkomen. Meest kenmerkende verschil: cyclops draagt de eitjes in twee zakjes aan het lichaam. De kleine exemplaren hiervan vormen prima voer voor jonge opgroeiende visjes. Het is in ingevroren vorm te verkrijgen bij de aquariumspeciaalzaak. Het kan ook zelf levend gevangen worden in de sloot, maar dan is de kans groot dat er ziektekiemen in het aquarium gebracht kunnen worden.

daphnia

Watervlooien, 2 tot 5 mm. groot. Vormen een hoogwaardig voedsel voor veel vissen. Bij het opfokken van jonge cichliden worden vaak toch ontdooide cyclops geprefereerd omdat deze kleiner zijn. Ook daphnia kunnen in de sloot worden gevangen. Als het waait zijn de concentraties aan lager wal het hoogst.

diffusor

luchttoevoeger: aan de uitstroommond van de filterslang te bevestigen; zorgt voor een fijne bellenstroom in het water en maakt het water aldus zuurstofrijk

flagellaten

parasitaire zweepdiertjes die bij stress of een verkeerde voedering de darmen kunnen koloniseren en zo een ziektebeeld veroorzaken. Zie verder bij 'bloat'

goby-cichlide

'Goby' is een Engels woord. In het Nederlands is dat 'grondel' wat bodembewonend betekent.

hard water

De gezamenlijke hoeveelheid calcium- en magnesiumzouten bepaalt de hardheid van het water. Dit wordt de GH-waarde van het water genoemd, uitgedrukt in Duitse hardheidsgraden (DH). 1°D komt overeen met 10 mg calciumoxide per liter.

Waterleidingbedrijven hanteren de volgende indeling:
0 - 4 ºDH zeer zacht,
4 - 8 ºDH zacht,
8 - 12 ºDH gemiddeld,
12 - 18 ºDH vrij hard,
18 - 30 ºDH hard water.

Er is ook nog een begrip als KH (carbonaathardheid of tijdelijke hardheid of zuurbindend vermogen): de hardheid naar de hoeveelheid waterstofcarbonaat. De carbonaathardheid functioneert als buffer voor de pH: bij hard water is het moeilijker de pH te laten stijgen dan bij zacht water. Hard water zorgt ook dat de pH minder kan schommelen. GH en KH functioneren samen: als de GH hoog genoeg is, kan een teveel aan kooldioxide zich binden aan calcium of magnesium, waardoor er geen verzuring kan optreden.

malawi bloat

zie 'bloat'

maternale muilbroeder

dier waarbij de jongen voor en na uitkomen van de eitjes in de bek van het vrouwelijke dier bewaard en bewaakt worden. Ook na uitkomen van de eitjes vinden de jongen in de bek van het vrouwtje nog regelmatig een veilig heenkomen.

plecostomus

Ook wel afgekort tot 'pleco'. Dit is een Zuid-Amerikaanse meerval die regelmatig in aquaria met Afrikaanse cichliden wordt teruggevonden. Vanwege biotoopverschillen horen ze eignnlijk niet thuis tussen cichliden uit de Afrikaanse meren. Ze kunnen tot 30 cm. worden. Helaas weten veel mensen niet dat er prachtige Afrikaanse meervallen verkrijgbaar zijn.

pondbred

Engels woord voor: in een vijvers gekweekt. Een aantal cichliden wordt in de nabijheid van het meer in grote vijver gekweekt. Omdat ze in grote aantallen bijeen in een vijver zitten, is de inteeltfactor verwaarloosbaar. Omdat ze echter nog vrijwel wild zijn, dienen ze behandeld te worden als ware het wildvangexemplaren.

roeipootkreeftje

Zie cyclops

schommelziekte

zie 'bloat'

spirulina

Voedsel dat voornamelijk bestaat uit de zee-alg Spirulina. Het vormt voor vissen met een hoofdzakelijk plantaardig menu een hoogwaardig voedsel waar andere vissen ook vaak goed mee uit de voeten (vinnen) kunnen. Het is verkrijgbaar in de vorm van vlokken, sticks, tabletten en granulaat (kleine korrels). Om te voeren verdienen vlokken de voorkeur, vooral bij Tropheus-soorten.

verdervinnigen

Vedervinnigen behoren tot een groep cichliden die zich onderscheiden door de duidelijk verlengde eerste vinstralen van de buikvinnen. Onderaan deze vinstralen bevindt zich meestal een lichtgekleurde vlek, die dienst doet als nep-ei bij de bevruchting van de eitjes. Tot de vedervinnigen behoren de geslachten: Aulonocranus, Cunningtonia, Cyathopharynx, Ophthalmotilapia.

watervlooien

Zie daphnia

wildvang

Vissen die direct uit hun natuurlijke habitat worden gevangen en geëxporteerd. Het voordeel is dat de vissen geen inteelt vertonen en vaak groter en mooier zijn. Het nadeel is dat de dieren niet gewend zijn aan aquariumomstandigheden en ziektekiemen uit het wild kunnen meedragen. Doorgaans geen vissen voor beginners.

wildvangnakweek

Vissen die in de handel worden aangeboden als wildvangnakweek (of F1, wat een Latijnse afkorting is voor "eerste generatie") zijn direct nakomelingen van vissen die uit het wild afkomstig zijn, maar in het aquarium zijn geboren. Ze zijn gewend aan aquariumomstandigheden en omdat de ouders uit het wild komen is er geen sprake van inteelt. Hierdoor is wildvangnakweek vaak van goede kwaliteit.